2. sınıf Hayat Bilgisi dersinin 5, 6. haftalarda işlenen “Sınıf İçi Karar Alma Süreçleri” konusu için hazırlanan konu özeti, renkli defter notu ve siyah-beyaz boyama çalışmasını bu sayfada inceleyebilirsiniz.

2. Sınıf Hayat Bilgisi Sınıf İçi Karar Alma Süreçleri – Konu Özeti

2. Sınıf Hayat Bilgisi Sınıf İçi Karar Alma Süreçleri konusu, sınıfımızı ilgilendiren bir konuda birlikte nasıl karar verebileceğimizi öğrenmemize yardımcı olur. Sınıfta hepimizin farklı düşünceleri olabilir. Önemli olan düşüncelerimizi uygun şekilde paylaşmak, arkadaşlarımızı dinlemek ve ortak bir sonuca ulaşmaya çalışmaktır.

Sınıfımızda bazen sınıf başkanını seçmemiz, oturma düzeni hakkında fikir belirtmemiz, sınıf kuralları oluşturmamız veya ortak bir etkinliğe karar vermemiz gerekebilir. Böyle durumlarda herkesin görüşünü ifade edebilmesi ve kararın adil bir süreç sonunda alınması önemlidir.

Güncel 2. sınıf Hayat Bilgisi programında öğrencilerin sınıf içi karar alma süreçlerinde grup iletişimini başlatmaları, grup etkileşimine katılmaları, iletişime katkıda bulunmaları ve süreci değerlendirmeleri beklenmektedir. Tymm

Karar Almak Ne Demektir?

Karar almak, bir konuda seçenekleri düşünüp hangi yolu izleyeceğimizi belirlemektir.

Örneğin sınıfımızda:

• Hangi oyunu oynayacağımıza,
• Sınıf başkanının kim olacağına,
• Bir etkinlikte hangi çalışmayı yapacağımıza,
• Sınıf kurallarımızın neler olacağına

karar verebiliriz.

Bazen kararı tek başımıza alabiliriz. Ancak bütün sınıfı ilgilendiren konularda birlikte karar vermek daha uygun olabilir.

Sınıf İçi Karar Nedir?

Sınıf içi karar, sınıftaki birçok öğrenciyi ilgilendiren bir konuda alınan ortak karardır.

Örneğin:

“Kitaplık nasıl düzenlenecek?”

“Sınıfımızın kuralları neler olacak?”

“Etkinlikte hangi oyun oynanacak?”

gibi sorular bütün sınıfı ilgilendirebilir.

Bu nedenle herkesin fikrinin dinlenmesi önemlidir.

Fikrimizi Paylaşıyoruz

2. Sınıf Hayat Bilgisi Sınıf İçi Karar Alma Süreçleri konusunda ilk önemli adımlardan biri kendi düşüncemizi uygun şekilde ifade etmektir.

Örneğin:

“Bence kitaplarımızı konularına göre ayırabiliriz.”

“Ben sınıf kurallarına ‘Konuşanı dinleriz.’ maddesini eklemek istiyorum.”

gibi cümleler kullanabiliriz.

Fikrimizi açık ve anlaşılır bir şekilde söylemeye çalışmalıyız.

Herkesin Fikri Değerlidir

Sınıfta yalnızca birkaç kişinin konuşması doğru değildir.

Her öğrencinin düşüncesini açıklama hakkı vardır.

Bir arkadaşımızın fikri bizim fikrimizden farklı olabilir.

Bu durumda onun fikrini küçümsememeli veya alay etmemeliyiz.

Güncel programda da öğrencilerin farklı görüşlere saygı duymaları özellikle vurgulanmaktadır. Tymm

Arkadaşlarımızı Dinliyoruz

Bir karar alırken yalnızca konuşmak yeterli değildir.

Başkalarının düşüncelerini de dikkatle dinlemeliyiz.

Arkadaşımız konuşurken:

• Sözünü kesmemeliyiz.
• Dikkatimizi ona vermeliyiz.
• Ne anlatmak istediğini anlamaya çalışmalıyız.

İyi dinlemek ortak karar almayı kolaylaştırır.

Farklı Düşünceler Olabilir

Bir konuda herkesin aynı düşünmesi gerekmez.

Örneğin bir grup:

“Bahçede yakalamaca oynayalım.”

derken başka bir grup:

“İp atlama oynayalım.”

diyebilir.

Bu durumda birbirimize kızmak yerine seçenekleri konuşabiliriz.

Farklı düşünceler ortak karar alma sürecinin doğal bir parçasıdır.

Saygılı Konuşuyoruz

Karar alma sırasında kullandığımız dil önemlidir.

“Senin fikrin kötü.”

demek yerine:

“Ben farklı düşünüyorum.”

diyebiliriz.

“Benim dediğim olacak.”

yerine:

“Hepimizin kabul edebileceği bir çözüm bulabilir miyiz?”

diye sorabiliriz.

Saygılı konuşmak grup iletişimini güçlendirir.

Söz Sırasına Dikkat Ediyoruz

Herkes aynı anda konuşursa birbirimizi anlamakta zorlanabiliriz.

Bu nedenle söz sırasına dikkat etmeliyiz.

Öğretmenimiz konuşma halkası oluşturabilir veya sırayla fikirlerimizi söylememizi isteyebilir.

Böylece herkes düşüncesini paylaşma fırsatı bulur.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nde karar alma süreçlerinde konuşma halkası gibi tekniklerin kullanılabileceği özellikle belirtilmektedir. Tymm

Seçenekleri Belirliyoruz

Bir karar vermeden önce seçenekleri belirlemek yararlıdır.

Örneğin sınıf gezisinde yapılacak etkinlik için üç seçenek olabilir:

• Doğa gözlemi yapmak,
• Müze gezmek,
• Spor etkinliği yapmak.

Önce bütün seçenekleri görürüz.

Daha sonra bunlar hakkında konuşuruz.

Oylama Yapabiliriz

Birden fazla seçenek olduğunda oylama yapabiliriz.

Her öğrenci tercih ettiği seçeneğe oy verebilir.

En fazla oy alan seçenek ortak karar olarak kabul edilebilir.

Güncel programda sınıf içi karar alma sürecinde çoklu oylama ve evet-hayır kartları gibi yöntemlerin kullanılabileceği belirtilmektedir. Tymm

Oylamada Adil Davranıyoruz

Oylama yapılırken herkesin yalnızca kendi oyunu kullanması gerekir.

Bir arkadaşımızı zorlayarak:

“Sen de benim seçeneğime oy ver.”

demek doğru değildir.

Herkes kendi düşüncesine göre karar verebilmelidir.

Adil davranmak sınıf içindeki güveni artırır.

Çoğunluk Ne Demektir?

Bir seçeneği diğer seçeneklerden daha fazla kişinin tercih etmesine çoğunluk diyebiliriz.

Örneğin 20 kişilik bir sınıfta 12 öğrenci bir seçeneği, 8 öğrenci başka bir seçeneği seçerse ilk seçenek daha fazla oy almış olur.

Ancak çoğunlukla alınan bir karar, diğer öğrencilerin düşüncelerinin değersiz olduğu anlamına gelmez.

Azınlıkta kalan kişilere de saygı göstermeliyiz.

Uzlaşma Nedir?

Her zaman oylama yapmak zorunda değiliz.

Bazen farklı fikirleri bir araya getirerek herkesin kabul edebileceği bir çözüm bulabiliriz.

Buna uzlaşma denir.

Örneğin:

Bir grup resim yapmak, başka bir grup afiş hazırlamak istiyorsa iki fikri birleştirip resimli bir afiş hazırlanabilir.

Güncel programda da öğrencilerin farklı düşünceler üzerinde uzlaşmaları beklenmektedir. Tymm

Ortak Karar Nedir?

Birlikte konuşarak, seçenekleri değerlendirerek ve gerekirse oylama yaparak ulaştığımız karara ortak karar denir.

Ortak karar:

• Tek kişinin isteği değildir.
• Grup tarafından değerlendirilir.
• Herkesin düşüncesi dinlenmeye çalışılır.

Bu nedenle ortak karar almak iş birliği gerektirir.

İş Birliği Yapıyoruz

Karar alma süreci yalnızca seçim yapmak değildir.

Birlikte düşünmek ve birlikte çalışmak da önemlidir.

İş birliği yaparken:

• Görev paylaşırız.
• Birbirimizi dinleriz.
• Birbirimize yardım ederiz.
• Ortak amaca ulaşmaya çalışırız.

Güncel programda sınıf içi karar alma süreçleri doğrudan iş birliği ve sosyal katılım becerileriyle ilişkilendirilmektedir. Tymm

Sorumluluk Alıyoruz

Bir karar alındıktan sonra o kararın uygulanmasına da katkı sağlamamız gerekir.

Örneğin sınıfımızı temiz tutma kararı aldıysak herkes kendi sorumluluğunu yerine getirmelidir.

Yalnızca karar vermek değil, alınan karara uygun davranmak da önemlidir.

Sınıf Kurallarını Birlikte Belirleyebiliriz

Sınıf içi ortak kararların en güzel örneklerinden biri sınıf kurallarıdır.

Örneğin sınıfımızda şu kurallar önerilebilir:

• Söz alarak konuşuruz.
• Arkadaşlarımızı dinleriz.
• Eşyalarımızı özenli kullanırız.
• Sınıfımızı temiz tutarız.
• Birbirimize saygılı davranırız.

Daha sonra bu önerileri birlikte değerlendirip ortak kurallar oluşturabiliriz.

Güncel programda da performans görevi olarak tüm sınıfın katılımı ve ortak kararıyla sınıf kuralları oluşturulması önerilmektedir. Tymm

Sınıf Başkanı Seçebiliriz

Sınıf başkanı seçimi de ortak karar alma sürecine örnektir.

Başkan olmak isteyen öğrenciler kendilerini tanıtabilir.

Daha sonra sınıf öğrencileri oy kullanabilir.

Oylama sonucunda sınıf başkanı belirlenebilir.

Bu süreçte adaylara karşı saygılı davranmak ve sonucu kabul etmek önemlidir.

Programda sınıf başkanı seçimi, sınıf içi karar alma sürecine ilişkin temel örneklerden biri olarak verilmektedir. Tymm

Oturma Düzeni Hakkında Karar Verebiliriz

Bazen öğretmenimiz sınıfın oturma düzeni hakkında öğrencilerin fikirlerini sorabilir.

Örneğin:

• İkişerli sıralar,
• Grup masaları,
• U düzeni

gibi seçenekler konuşulabilir.

Her düzenin olumlu ve zor yönleri değerlendirilebilir.

Daha sonra ortak bir karar verilebilir.

Oturma düzeninin belirlenmesi de güncel programda doğrudan karar alma örneği olarak kullanılmaktadır. Tymm

Grup Çalışmasında Karar Alıyoruz

Sınıfta küçük gruplarla çalışırken de karar vermemiz gerekebilir.

Örneğin bir afiş hazırlayacağız.

Grup olarak:

• Başlığı,
• Kullanılacak görselleri,
• Görev dağılımını,
• Kimin hangi bölümü yapacağını

belirleyebiliriz.

Bu durumda herkesin fikrini dinlemek önemlidir.

Görev Paylaşımı Yapıyoruz

Ortak karar alındıktan sonra yapılacak işleri paylaşabiliriz.

Örneğin:

Bir öğrenci başlığı yazabilir.

Başka bir öğrenci resimleri hazırlayabilir.

Başka biri bilgileri düzenleyebilir.

Görev paylaşımı işi daha düzenli hâle getirir.

Herkesin Görevi Önemlidir

Grup çalışmasında yalnızca en çok konuşan kişinin görevi önemli değildir.

Küçük veya büyük her görev ortak çalışmanın bir parçasıdır.

Bir arkadaşımızın yaptığı işi küçümsememeliyiz.

Herkesin katkısı değerlidir.

Duygularımızı Kontrol Ediyoruz

İstediğimiz karar çıkmadığında üzülmemiz veya hayal kırıklığı yaşamamız normaldir.

Ancak bu nedenle:

• Bağırmamalı,
• Arkadaşlarımıza kızmamalı,
• Oylamayı bozmağa çalışmamalıyız.

Duygularımızı uygun şekilde ifade etmeyi öğrenmeliyiz.

Programda öğrencilerin karar alma sırasında duygu, düşünce ve davranışlarında kontrollü olmaları beklenmektedir. Tymm

İstediğimiz Sonuç Çıkmasa da Karara Saygı Gösteriyoruz

Bazen bizim tercih ettiğimiz seçenek kazanmayabilir.

Bu durumda:

“Benim seçeneğim kazanmadı ama ortak karara saygı duyuyorum.”

diyebiliriz.

Ortak yaşamda her zaman istediğimiz karar çıkmayabilir.

Önemli olan sürecin adil olmasıdır.

Başkalarının Bakış Açısını Anlamaya Çalışıyoruz

Bir arkadaşımız neden farklı düşünüyor olabilir?

Belki bizim fark etmediğimiz bir durum görmüştür.

Onun düşüncesini dinlemek yeni bir bakış açısı kazanmamıza yardımcı olabilir.

Bu davranış empati ile ilişkilidir.

Güncel programda öğrencilerin karar alma sürecinde başkalarının bakış açılarını anlamaları özellikle beklenmektedir. Tymm

Fikrimiz Değişebilir

Bir arkadaşımız güzel bir açıklama yaptığında:

“Başta farklı düşünüyordum ama senin fikrin de mantıklı.”

diyebiliriz.

Fikrimizi değiştirmek yanlış değildir.

Yeni bilgiler duyduğumuzda düşüncelerimizi yeniden değerlendirebiliriz.

Açık fikirli olmak karar alma süreçlerini geliştirir.

Sorun Çıktığında Konuşuyoruz

Karar alma sırasında anlaşmazlık olabilir.

Böyle bir durumda tartışmayı büyütmek yerine:

“Bu sorunu nasıl çözebiliriz?”

diye düşünebiliriz.

Herkes sırayla konuşabilir ve ortak bir yol bulunabilir.

Öğretmenimiz Sürece Rehberlik Edebilir

Öğretmenimiz karar alma sürecinde:

• Söz sırasını düzenleyebilir.
• Seçenekleri tahtaya yazabilir.
• Oylamayı yönetebilir.
• Herkesin konuşmasını sağlayabilir.

Ancak mümkün olduğunda öğrencilerin de sürece aktif katılması önemlidir.

Karar Alma Sürecini Değerlendiriyoruz

Karar verdikten sonra yalnızca sonuca bakmamalıyız.

Sürecin nasıl geçtiğini de değerlendirebiliriz.

Kendimize şu soruları sorabiliriz:

“Bütün arkadaşlarımız konuşabildi mi?”

“Birbirimizi dinledik mi?”

“Saygılı davrandık mı?”

“Adil bir karar aldık mı?”

“Herkes sürece katıldı mı?”

HB.2.1.4 öğrenme çıktısının son aşamasında öğrencilerin grup iletişimini değerlendirmeleri beklenmektedir. Tymm

Kendimizi Değerlendiriyoruz

Bir karar alma çalışmasından sonra kendimize şu soruları sorabiliriz:

• Fikrimi uygun şekilde söyledim mi?
• Arkadaşlarımı dinledim mi?
• Farklı görüşlere saygılı davrandım mı?
• Grup çalışmasına katkı sağladım mı?
• Sonuca saygı gösterdim mi?

Bu sorular bir sonraki çalışmada daha iyi iletişim kurmamıza yardımcı olur.

Arkadaşlarımızı da Değerlendirebiliriz

Akran değerlendirmesi yaparken kırıcı olmamaya dikkat etmeliyiz.

Örneğin:

“Arkadaşım herkesin fikrini dinledi.”

“Grup içinde görev aldı.”

“Farklı fikirlere saygılı davrandı.”

gibi davranışlara bakabiliriz.

Programda karar alma sürecinin akran değerlendirme ve öz değerlendirme formlarıyla değerlendirilebileceği belirtilmektedir. Tymm

Karar Alma Süreci Adil Olmalıdır

Adil olmak, herkese uygun ve eşit fırsat tanımaktır.

Sınıf içi karar alma sürecinde:

• Herkes konuşabilmeli,
• Herkes oy kullanabilmeli,
• Kimse baskı altında bırakılmamalı,
• Kurallar herkes için aynı olmalıdır.

Adalet, bu öğrenme alanının temel değerlerinden biridir. Tymm

Kararlarımız Başkalarını da Etkileyebilir

Bir karar vermeden önce sonucunu düşünmeliyiz.

Örneğin sınıfta çok yüksek sesle müzik açılması kararı bazı arkadaşlarımızı rahatsız edebilir.

Bu yüzden:

“Bu karar herkesi nasıl etkiler?”

sorusunu düşünmek önemlidir.

Ortak karar verirken yalnızca kendimizi değil, başkalarını da düşünmeliyiz.

Evet-Hayır Kartları Kullanabiliriz

Sınıf içinde hızlı bir karar almak için öğretmenimiz evet-hayır kartları kullanabilir.

Örneğin:

“Sınıf kitaplığını haftada bir gün düzenleyelim mi?”

sorusu sorulabilir.

Öğrenciler “evet” veya “hayır” kartlarını gösterebilir.

Daha sonra neden böyle düşündüklerini açıklayabilirler.

Bu yöntem de güncel öğretim programında önerilen karar alma tekniklerinden biridir. Tymm

Konuşma Halkası Oluşturabiliriz

Konuşma halkasında öğrenciler bir çember oluşturur.

Herkes sırayla düşüncesini söyler.

Diğer öğrenciler konuşanı dinler.

Bu yöntem özellikle herkesin görüşünün duyulmasını sağlar.

Konuşma halkası hem iletişimi hem de ortak karar alma becerisini geliştirir.

Karar Ağacı Hazırlayabiliriz

Bir karar verirken seçenekleri görsel olarak düzenleyebiliriz.

Örneğin:

Sorun: Sınıf kitaplığını nasıl düzenleyelim?

Seçenek 1: Kitap türlerine göre
Seçenek 2: Kitapların boyuna göre
Seçenek 3: Alfabetik sıraya göre

Daha sonra seçeneklerin olumlu ve zor yönlerini konuşabiliriz.

Bu şekilde daha düşünülmüş bir karar verebiliriz.

Sınıf İçinde Demokratik Katılımı Öğreniyoruz

Sınıf içi karar alma süreçleri çocukların günlük yaşamda sosyal katılım becerilerini geliştirmelerine yardımcı olur.

Fikrini söylemek, başkasını dinlemek, oy kullanmak, çoğunluğu kabul etmek ve farklı görüşlere saygı göstermek birlikte yaşam açısından önemli becerilerdir.

Güncel programda bu konu doğrudan Sosyal Katılım alan becerisiyle ilişkilendirilmiştir. Tymm

Öğrendiklerimizi Hatırlayalım

2. Sınıf Hayat Bilgisi Sınıf İçi Karar Alma Süreçleri konusunda sınıfımızı ilgilendiren konularda birlikte karar vermeyi öğreniriz.

Karar alırken:

• Fikrimizi açıkça söyleriz.
• Arkadaşlarımızı dikkatle dinleriz.
• Farklı görüşlere saygı gösteririz.
• Herkesin katılımına önem veririz.
• Seçenekleri belirleriz.
• Gerektiğinde oylama yaparız.
• Uzlaşmaya çalışırız.
• Ortak karara saygı gösteririz.
• Sorumluluk alırız.
• Karar alma sürecini değerlendiririz.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ndeki HB.2.1.4 öğrenme çıktısı da öğrencilerin sınıf içi karar alma süreçlerinde grup iletişimini başlatmalarını, grup etkileşimine katılmalarını, iletişime katkıda bulunmalarını ve süreci değerlendirmelerini hedeflemektedir. Programda sınıf başkanı seçimi, oturma düzeni, sınıf kurallarının oluşturulması, çoklu oylama, konuşma halkası ve evet-hayır kartları gibi uygulamalara özellikle yer verilmektedir. Tymm

Unutmayalım:

Birlikte karar verirken herkesin fikrini dinler, farklı düşüncelere saygı gösterir ve ortak kararımıza sahip çıkarız.

Cemalin Etkinlik Fabrikası tarafından hazırlanan Sınıf İçi Karar Alma Süreçleri Konu Özeti, 2. sınıf öğrencilerinin grup içinde düşüncelerini ifade etmelerine, arkadaşlarının görüşlerini dinlemelerine, adil ve ortak karar alma süreçlerine katılmalarına yardımcı olmak amacıyla kullanılabilir.

Çalışma; sınıf başkanlığı seçimi, sınıf kuralları oluşturma, oylama çalışmaları, konuşma halkası, grup çalışmaları, öz değerlendirme, akran değerlendirme, akıllı tahta etkinliği veya öğrenci defterinde yardımcı materyal olarak değerlendirilebilir.

Fikrimizi söylüyor, birbirimizi dinliyor ve kararlarımızı birlikte alıyoruz!